GMO - fakty i mity

GMO to mutanty
NIE! Mutacje są zdarzeniem losowym, którego skutek jest nieznany. Modyfikacje roślin GMO są natomiast szczegółowo opracowywane i nowe odmiany zawierają określone cechy dodatkowe, np. odporność na szkodniki.

GMO są szkodliwe dla zdrowia
NIE! Brak jakichkolwiek danych na temat szkód, jakie płynęłyby ze spożywania produktów GMO, a ludzie i zwierzęta jedzą je od kilkunastu lat. Rośliny GMO różnią się od tradycyjnych jedynie malutkimi fragmentami DNA - ich materiał genetyczny złożony jest z dokładnie tych samych cząsteczek, co każdej bakterii, rośliny i zwierzęcia na Ziemi. Zatem skoro DNA zwykłego pomidora nam nie szkodzi, nie zaszkodzi nam również DNA pomidora posiadającego o jeden gen więcej. Ponadto, wprowadzone do roślin geny mogą mieć wręcz zbawienny wpływ na zdrowie, tak jak w przypadku ryżu zawierającego (obecną w niektórych innych roślinach) prowitaminę A, przemienianą przez organizm w witaminę A. W krajach, gdzie podstawą diety jest ryż, spożycie tak zmodyfikowanej odmiany pozwala zapobiegać fatalnym skutkom niedoboru witaminy.

GMO są szkodliwe dla środowiska
TAK/NIE, Z jednej strony dzięki ograniczeniu zużycia np. herbicydów i pestycydów do środowiska dostaje się mniej chemikaliów i szkodliwych gazów, bo rolnicy nie muszą np. jeździć ciągnikiem po polu i go spryskiwać. Z drugiej zaś strony istnieją obawy co do długofalowych skutków zasiewania wielkich obszarów ziemi jedną, bardzo odporną rośliną GMO. Takie uprawy można traktować jak zasiedlanie obcym gatunkiem - mogą zakłócać równowagę ekosystemów i zagrażać bioróżnorodności.

Rośliny GMO są gorszej jakości
NIE! Uprawy GMO zanim trafią na rynek poddawane są szeroko zakrojonym badaniom - dostępne są jedynie takie, które spełniają określone wymogi. Nikt nie kupowałby roślin o niepożądanych cechach.

Uprawianie roślin GMO ogranicza rolników
TAK! W tym sensie, że rolnik nie może sam rozmnażać nasion i co roku musi kupować nowe, ponadto należy zapewnić odpowiednią izolację przestrzenną między uprawami GMO i nie-GMO oraz dokonać uzgodnień z sąsiadami.

Na uprawach GMO zyskują tylko firmy biotechnologiczne
NIE! Zyskują i rolnicy dzięki oszczędności na środkach owadobójczych i chwastobójczych, nawet o 30%, ponadto plony też są zwykle większe. Według danych z Hiszpanii na temat powszechnej tam uprawy kukurydzy Bt, dwie trzecie korzyści finansowych pozostaje u rolników, a jedna trzecia w firmach biotechnologicznych.

Marta Żylicz

Autorka jest absolwentką biotechnologii na UW i studiów tłumaczeniowych na Uniwersytecie Jagiellońskim, tłumaczy artykuły dla "Świata Nauki", najbardziej interesuje się genetyką.