Planetary Aspects and Transits 8.25
Planetary Aspects and Transits to program dla zainteresowanych układem planetarnym i ustalaniem pozycji gwiazd.
Przylatują z rubieży Układu Słonecznego, by na chwilę błysnąć na niebie i znów zniknąć w kosmicznym mroku. Komety mogły niegdyś przynieść na Ziemię wodę, a nawet zaczątki życia. Czy kiedyś przyniosą jej zagładę?
Gdy wyobrażamy sobie kometę, najczęściej przychodzi nam na myśl jej warkocz. Nic dziwnego - ta bardzo rzadka gazowo-pyłowa struktura osiąga czasem gigantyczne rozmiary. Największe z zarejestrowanych warkoczy osiągnęły długość... kilkuset milionów kilometrów, czyli porównywalną z rozmiarami ziemskiej orbity.
Gaz, który tworzy warkocz unosi się z rozgrzanego przez Słońce jądra komety: zwykle jest to kilku- lub kilkunastokilometrowa bryła zbudowana z lodu wodnego, dwutlenku węgla, zmrożonych gazów i skał. I choć jeszcze sto lat temu popularną kaczką dziennikarską były artykuły, grożące Ziemi zagładą wskutek przejścia przez rzekomo trujący warkocz, prawdziwe niebezpieczeństwo wiąże się ze spotkaniem Ziemi z jądrem komety.
A takie spotkania, niestety, się zdarzały. I choć za większość kosmicznych zderzeń-katastrof odpowiadają raczej skaliste planetoidy, zderzenie z kometą nadciągającą z granic Układu Słonecznego może być szczególnie niebezpieczne: bardzo trudno je przewidzieć, gdyż w przypadku komety, która podążą ku Słońcu pierwszy raz o zagrożeniu dowiemy się dopiero w chwili, gdy będzie już zmierzała ku Ziemi.
W dodatku - jej prędkość względem Ziemi będzie niemal na pewno znacznie większa od prędkości "lokalnej" planetoidy. Dziś ciało o średnicy kilku lub nawet kilkunastu kilometrów spada na Ziemię co kilkadziesiąt milionów lat. Kiedyś takie zdarzenia były jednak znacznie częstsze: tuż po powstaniu Układu Słonecznego rozpoczęła się kosmiczna czystka, zwana epoką wielkiego bombardowania. To wtedy mniejsze i większe bryły, które nie zlepiły się w planety uderzały w nowo powstałe globy. Z odłamków, które uniknęły zderzenia powstały dzisiejsze komety.
A komety, które trafiły w Ziemię? Istnieje hipoteza, zgodnie z którą to właśnie one przyniosły na naszą planetę znaczną część wody, dzięki której później powstało życie. Nie można też wykluczyć, że wraz z kometami trafiły na Ziemię najprostsze organiczne cząsteczki, które stały się budulcem powstającego życia. Jeśli więc dziś myśl o nadciągającej ku Ziemi komecie budzi w nas raczej niepokój, nie zapominajmy, jak wiele zawdzięczamy tym niezwykłym przybyszom z kosmosu.
Dr Weronika Śliwa
Autorka jest astronomem, redaktorem czasopism "Wiedza i Życie" i "Academia" oraz popularyzatorem nauki, najbardziej interesuje ją... cały Wszechświat.
Zobacz także: