Planetary Aspects and Transits 8.25
Planetary Aspects and Transits to program dla zainteresowanych układem planetarnym i ustalaniem pozycji gwiazd.
Otaczają nas kamery cyfrowe, w kieszeni mamy telefon komórkowy, a z uszu wystają końcówki słuchawek prowadzące kabelkiem wprost do odtwarzacza mp3, do tego laptop w torbie. Każde z tych urządzeń posiada baterię. Czym one się różnią?
Wielokrotnie przy okazji kupna nowego urządzenia sprzedawcy precyzują typ baterii. Ostatnio najczęściej pada hasło: bateria litowa, bateria litowo-jonowa lub bateria litowo(lub jonowo)-polimerowa. Jeśli sprzedawca używa terminu bateria litowa w odniesieniu do akumulatora to popełnia błąd. Baterii litowej nie należy bowiem ładować, a po jej rozładowaniu należy wyrzucić do odpowiedniego pojemnika.
Akumulator litowo-jonowy jest natomiast urządzeniem do magazynowania energii elektrycznej w sposób odwracalny. Bardzo ciekawa jest budowa elektrod takiej baterii. Zarówno katodę jak i anodę tworzą związki chemiczne o strukturze umożliwiającej zarówno wbudowywanie, a następnie uwalnianie jonów litu. Dla amatorów trudnych słów fachowo taki proces wbudowywania nazywamy interkalacją. Jako anoda do tego typu baterii fantastycznie sprawdza się grafit, a jego porowata, warstwowa struktura powoduje, że potrafi on magazynować znaczną ilość ładunku (od tego zależy pojemność baterii). Tę samą funkcję spełnia katoda, będąca jednocześnie źródłem jonów metalu.
Aby powstała kompletna bateria potrzebny jest również elektrolit (zwykle nasączona nim folia zwana separatorem). Elektrolit tworzy sól litu (np. LiPF6) w różnych rozpuszczalnikach organicznych. Tutaj dotykamy sedna sprawy, które pozwala odróżnić baterię litowo-jonowo-polimerową od innych. W takiej baterii zastosowanie znalazł specyficzny rodzaj elektrolitu. Zamiast rozpuszczalników używa się polimerów o określonych właściwościach ułatwiających przemieszczanie się ładunku między elektrodami.
Baterie litowo-jonowe mają wiele zalet, w tym fakt, że są lekkie, można je ładować nawet powyżej tysiąca razy, a przy tym wolne od znanego z baterii niklowo-kadmowych efektu pamięci, a tym samym przyjazne użytkownikom. Oczywiście wciąż trwają badania nad ulepszaniem istniejących baterii, przede wszystkim nad nowymi materiałami elektrodowymi (krzem, cyna, nanorurki) i podwyższaniem parametrów i modyfikacją już istniejących. Wszystko po to, aby baterie były bezpieczniejsze, tańsze, bardziej przyjazne środowisku i wydajniejsze.
Dr Marek Marcinek
Autor jest absolwentem Politechniki Warszawskiej i Szkoły Głównej Handlowej. Pracował na Uniwersytetach w Niemczech, Francji i Kanadzie, a ostatnie lata spędził w Lawrence Berkeley National Laboratory w Stanach Zjednoczonych.
Zobacz także: